SIBO – z czym to się je?
Wydaje się, że problemy z układem pokarmowym to plaga naszych czasów – coraz więcej osób szuka pomocy u specjalistów gastrologów i dietetyków. Stres, w jakim żyjemy, codzienny pęd, brak właściwej higieny jedzenia, pestycydy, antybiotyki czy glifosat w żywności wpływają niekorzystnie na nasz system trawienny. Coraz więcej osób słyszy diagnozę: SIBO. Co dokładnie oznacza ta patologia w obrębie jelit?
SIBO (z ang. „small intestinal bacterial overgrowth”) to przerost bakterii w jelicie cienkim. U zdrowego człowieka zdecydowanie większa ilość drobnoustrojów zasiedla jelito grube, czyli okrężnicę. W SIBO ta równowaga jest zachwiana i bakterie normalnie bytujące w jelicie grubym – osiedlają się w cienkim. SIBO w wielu przypadkach okazuje się przyczyną tzw. jelita drażliwego.
Jakie są objawy SIBO?:
– wzdęcia, nadmierna ilość gazów
– powiększony obwód brzucha
– odbijania
– mdłości, refluks
– niestrawność
– bóle brzucha
– uczucie pełności
– zaparcia, biegunki lub naprzemiennie jedno i drugie
– w bardziej zaawansowanej chorobie – niedobory pierwiastków (zwłaszcza witaminy B12, co może prowadzić do niedokrwistości megaloblastycznej) i witamin (głównie rozpuszczalnych w tłuszczach)
a także:
– zmęczenie
– bóle głowy
– obniżenie samopoczucia
– wysypki na skórze
– alergie i nietolerancje pokarmowe
Zwykle do wystąpienia choroby prowadzi kilka nakładających się czynników, gdyż u zdrowego człowieka istnieje szereg naturalnych zabezpieczeń przed przerostem, takich jak:
– żołądek, czyli właściwy poziom kwasu solnego (sterylizuje pokarm, niweluje bakterie i ułatwia trawienie)
– odpowiedni poziom żółci oraz enzymów trawiennych (prawidłowo funkcjonująca trzustka, wątroba i woreczek żółciowy)
– dobrze funkcjonujący tzw. wędrujący kompleks mioelektryczny, który usuwa z jelit nadmiar bakterii i pozostałości pokarmowe
– zastawka krętniczo – kątnicza, oddzielająca jelito grube od cienkiego
SIBO diagnozuje się testem, najlepiej wodorowo – metanowym.
Jakie są przyczyny SIBO?:
– nieleczona niedoczynność tarczycy
– zaburzenia w pracy MMC, czyli wędrującego kompleksu mioelektrycznego
– nieprawidłowości w budowie anatomicznej przewodu pokarmowego
– pooperacyjne zrosty
– uchyłki jelit
– niewydolność zastawki krętniczo – kątniczej
– przewlekły stres
– stosowanie inhibitorów pompy protonowej, czyli popularnych leków na nadkwasotę (obniżają poziom kwasu solnego w żołądku)
– infekcje układu pokarmowego
– przerost candidy, pasożyty
– choroby autoimmunologiczne
– nieswoiste choroby zapalne jelit
– zaburzenia trawienia (słaby kwas solny, niedobór enzymów trawiennych)
– endometrioza
Przyczyn SIBO może być naprawdę wiele. Choroba zwykle manifestuje się, gdy wystąpi kilka czynników, a wytrzymałość organizmu zostanie przełamana.
Metody leczenia SIBO
Przerost bakterii w jelicie cienkim leczy antybiotykoterapia. Standardem jest podawanie leku pod nazwą Xifaxan. Jest to Rifaksymina – antybiotyk o szerokim spektrum działania, skuteczny wobec bakterii Gram-dodatnim, Gram-ujemnym, tlenowych i beztlenowych. Xifaxan działa jedynie miejscowo – w obrębie jelit, wchłania się w mniej niż 1%. W SIBO stosowany jest w przypadkach biegunkowych lub mieszanych: zaparciowo – biegunkowych. Schematy leczenia SIBO obejmują także łączenie Xifaxanu z Neomycyną lub Metrionidazolem – w zależności od objawów. Obok antybiotyków istnieją także alternatywne metody leczenia w postaci fitoterapii, z tym, że taki rodzaj leczenia zwykle trwa dłużej. Za najbardziej skuteczne w leczeniu SIBO uchodzą: berberyna, olejek z oregano (uwaga na śluzówki!; nie zaleca się stosowania dłuższego niż 5 – 7 dni), neem, allicyna, tymianek, cynamon, imbir. Odradzam leczenie na własną rękę, lepiej zdać się tu na opiekę specjalisty.
W leczeniu SIBO kluczowe jest ustalenie przyczyny tej dysfunkcji. Bez tego SIBO bardzo często po leczeniu antybiotykowym lub ziołowym nawraca. Bardzo ważna jest dieta po zakończeniu terapii (zwykle low – fodmap) i wprowadzenie prokinetyku, usprawniającego pracę wędrującego kompleksu mioelektrycznego.